[/color]Günümüzde çerkez mutfağı tanımı ülkemizde genel olarak 19.yy'ın ikinci yarısında osmanlı devletinin pek çok vilayetine yerleştirilen adige,abhaz,ubuh,oset,çeçen,avar,lezgi,lak,karaçay ,gibi kuzey kafkasya halklarının mutfaklarını belirtmek için kullanılıyor.
Çağlar boyu aynı coğrafyayı paylaşmaları nedeniyle bu halkların gelenekleri,davranışları,örfleri,adetleri,hukuklar ı,söylenceleri,değer yargıları ve nihayet mutfak kültürleride birbirleriyle yakınlaşmış,birbirine kaynaşmış böylece yeni sentezler ortaya çıkarmıştır.
Bu mutfak anayurdu kuzey kafkasyada farklı coğrafi bölgelerde değişik malzeme ve yöntemlerle uygulanır.yanlızca et,tahıl ya da sebze ağırlıklı mutfak değildir.hayvancılığın ve tahıl üretiminin yapıldığı bölgelerde et ve hamur ağırlıklı yemekler ortaya çıkarken ,karadeniz kıyısında sebzelerin bazı yabani bitkilerin ve akarsu balıklarının bu mutfağı renklendirdiğini görüyoruz.
Çerkez mutfağının önemli bir kısmı soslardan oluşur.sos yapımında daha çok soğan,sarmısak,ceviz,fındık,kişniş,kırmızı biber,mısır,darı,ve buğday unu,patates,balkabağı,süt,kaymak,yoğurt,ayva,armut ,mürdüm,eriği,yeşil erik ve kiraz kullanılır.
Çekez mutfağından birkaç örnek(not:dosya yada resim göndermeyi becerebilseydim daha çok tarif verebilecekken ve hepside resimli iken acemiliğim yüzünden elimden bukadarı geldi)
[/color]Aphöuse Sızbal8ekşi erikli dip sos)
malzemeler:500gr ekşi erik püresi
250gr süzme yoğurt
200gr krema
100gr ceviz
1 tatlı kaşığı pırpılcıka(biber tozu)
1 demet taze soğan 1 demet taze sarımsak 1 demet kişniş
yapılışı:erik püresi elde etmek için,ekşi erik biraz tuz ve su ile kaynatılır,suyu süzülür ve erikler çekirdekten ayrılıncaya kadar tel süzgeçten geçirilir
elde edilen püre süzme yoğurt ve krema ile karıştırılır
diğer kapta ceviz ve pırpılcıka ile 1-2 diş sarmısak 1 tatlı kaşığı çekilmiş kişniş ve tuz karıştırılır.,1 tatlı kaşığı eriğin sıcak suyundan veya krema ile yoğurularak cevizin yağı bir kaba ayrılır.kalan cevizli karışım ince kıyılmış taze soğan,taze sarmısak,taze kişniş ve yoğurtlu,kremalı erik püresi ile karıştırılır.koyu boza kıvamı elde edilir.
küçük sos kazelerinde servis edilir.katı haşlanmış yumurta dilimleri,taze kişniş yaprakları ve ceviz yağı ile süslenir.

Haluj(mantı)
malzemeler:hamur için
1 kg un
2 adet yumurta
2 su bardağı süt
tuz
iç için:300gr çerkez peyniri yada sepet peyniri
açırba otu(yabani kekik)
isteğe göre patatesli iç de hazırlanabilir.
haşlama suyu için:bir yemek kaşığı sıvı yağ
üzerine gezdirmek için 150 gr tereyağ

yapılışı:hamur malzemesi karıştırılarak iyice yoğurulur.üzerine nemli bez örtülerek 30 dk dinlendirilir.
hamurun içine koyulacak peynir ayrı bi yerde rendelenir kekik ile iyice karıştırılır
dinlendirilen hamurdan orta boy bezeler yapılır.herbir beze oklava ile tektek açılır.
hamuru istenilen büyüklükte(1 bardak veya 1 kapak kalıp olarak kullanılır)yuvarlaklar kesilir.
kesilen hamurun içine hazırlan içten konularak hamur D şeklinde katlanarak sıkıca kapatılır.
geniş bir tencerede su tuz ve biraz sıvı yağ(hamurun yapışmaması için)konulur kaynaması beklenir.kaynayan suya hamurlar atılır ara sıra karıştırarak yapışmaması sağlanır.hamurlar beyazlaşıp su üstüne çıkıncaya kadar kaynatılır(yaklaşık 10-15 dk)pişen hamurlar süzülür servis tabağına alınır.üzerine sarmısaklı yoğurt ve eritilmiş tereyağı eritilerek gezdirilir.
not:çerkezler yaşadıkları bölgeye göre halujun içine rahatça temin edebildikleri içler hazırlamışlardır.örnatatesli,kıymalı,ısırganotlu gibi..

Çerkez tavuğu(akutıj)
[color=black]Malzemeler:1 kg tavuk eti(göğüs ve but9
2 baş kuru soğan
1 baş sarmısak
500gr ceviz içi
1 çorba kaşığı pulbiber
1 tatlı kaşığı tuz,1 çorba kaşığı yeni çekilmiş toz kişniş
6 dilim tost ekmeği8kabukları kesilmiş91 su bardağı süt
yapılışı:bir tencereye tavuk etleri,2 baş kuru soğan birkaç diş sarmısak,biraz tuz ile üstünü öretcek kadar su konulur ve pişirilir.pişen tavuk etleri ayrı bi kaba alınır ve kemiklerinden ayrılarak küçük küçük parçalanır.
başka bir kapta kabukları alınmış tost ekmeği 1 su bardağı süt ile ıslatılır.
ceviz,biber,sarmısak ve tuz blenderda iyice kıyılır.üzerine 2 çorba kaşığı tavuk suyu eklenerek malzeme,yağı çıkana kadar iyice yoğurulur.çıkan yağ ayırılır.
süt ile ıslatılan ekmekler ve yağı çıkarılan ceviz,toz kişnişe azar azar tavuk suyundan ilave edilerek bütün malzeme boza kıvamına gelene kadar karıştırılır.gerekiyorsa tuz ilavesi yapılırve parçalanmış tavuk etleri cevizli sosa eklenir.
arzuya göre sıcak veya soğuk yenebilir servis yapılırken üzerine ayrılan ceviz yağı gezdirilir.
Afiyet olsuun...